2018 Ocak- Nisan 4 ayda Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan konut satışları,  geçen yılın aynı 4 ayına göre yüzde 7.55 oranında azaldı. Yabancılara satılan konut sayısı ise yine aynı dönemde yüzde 12.6 oranında arttı.

Söz konusu Bu 4 ayda satılan  konutların yüzde 45.93 ‘ü ilk satış yüzde 54.22 si ikinci el satış yoluyla gerçekleşti. Geçen senede ikinci el satışlar aynı şekilde daha fazla olmuştu.

 

                        OCAK-NİSAN  KONUT SATIŞ SAYILARI

 

 

2017

2018

DEĞİŞİM

(YÜZDE)

TOPLAM

440 226

406 964

-7.55

İLK SATIŞ

197 814

186 311

-5.81

İLK SATIŞ(YÜZDE)

44.93

45.78

1.89

İKİNCİ EL SATIŞ

242 412

220 653

-8.98

İKİNCİ EL(YÜZDE)

55.07

54.22

-1.54

İPOTEKLİ SATIŞLAR

168 427

117 292

-30.36

İPOTEKLİ SATIŞLARIN PAYI (YÜZDE)

38.20

28.80

-24.61

YABANCIYA SATIŞLAR

2 984

3 362

12.67

YABANCIYA SATIŞLAR(YÜZDE)

0.68

0.82

20.60

Konut satışlarında İpotekli satışların payı geçen seneye göre yüzde 24.61 oranında geriledi. Bu gerileme konut kredisi faizlerinin artması, konut ihtiyacının azalması, bankaların konut kredilerini kısması gibi sebeplerle olabilir.

Hükümet ekonomiyi canlandırmak için her zaman inşaat sektörüne konut satışlarına destek veriyor. Yatırım politikasında inşaat sektörü başta geliyor. Konut sektöründe  devlet tekeli oluştu. Arsa tahsisi ve TOKİ'ye plan yapma yetkisi verilmesi özel sektöre karşı haksız rekabet oluşturdu. Bunun içindir ki inşaat şirketleri TOKİ'ni taşeronları oldu.

Bu durum bu sektörde çıkmaz yaratıyor. Çünkü piyasa arz- talebi dikkate alınmıyor. Sonuçta söz gelimi İstanbul'da konut arzı fazlası var. Bu nedenle konut satış ve kira tabelalarından geçilmiyor.

Arz fazlasına rağmen konut alanlar var. Bunun nedeni mevduata eksi reel faiz verilmesidir. Söz gelimi TÜİK 'in yayınladığı finansal yatırım araçları reel getiri oranına göre son beş yılda parasını   mevduat ‘ta veya  devlet İç borçlanma senetlerinde tutanların nominal getiri oranları enflasyonun altında kaldı. Yani eksi reel faiz aldılar.

Parasının enflasyon tarafından eritildiğini görenler  gayrimenkule yöneliyor. Zira Türkiye gibi Nüfus artışı yüksek olan bir ülkede gayrimenkulde fiyat artışı yavaşlasa da zaman içinde tekrar yükselecektir, beklentisi var.

Öte yandan yine bu dört ayda Yabancıya satılan konutların toplam  konut satışı içindeki payı düşük, yüzde 0.82 oldu. Bu oran 2017 yılının aynı döneminde yüzde 0.68 olmuştu.

    OCAK-NİSAN YABANCIYA KONUT SATIŞI

 

2017

2018

ARAP ÜLKELERİ

2,984

3,362

İRAN

171

499

RUSYA

351

481

AFGANİSTAN

381

494

ALMANYA

183

317

AZERBEYCAN

224

257

İSVEÇ

94

136

KAZAKİSTAN

88

125

 DİĞER

1,161

1,429

TOPLAM

5,950

7,426

 

 

 

Yabancıya konut satışı iki açıdan önemlidir. Konut alanlar  ülkeye döviz  girişi  sağlıyor ve aynı ve Türkiye lehine dış lobi oluşturuyor.

Söz gelimi 2017 yılında  Türkiye ye toplam 10 milyar 830 milyon dolarlık doğrudan yabancı yatırım sermayesi girdi. Bunun 4 milyar 643 milyon doları gayrimenkul satışlarından geldi.

Türkiye'den gayrimenkul alan yabancılar, kendi ülkelerinde Türkiye için aynı zamanda bir lobi oluşturmuş oluyorlar. Daha önceleri Türkiye'de satılan konutların yarıdan fazlası Avrupalı ülke  vatandaşları tarafından alınıyordu. Türkiye Avrupa ilişkilerinin bozulması, jeopolitik sorunlar nedeniyle, İngilizler ve Almanlar  konut alımını azalttı. Hatta mevcut gayrimenkullerini satmaya başladılar.

Yabancıya konut satışlarında son yıllarda Avrupalıların yerini Arap ülkeleri aldı.  Dört ayda yabancıya satılan konutların yüzde 45.27’si Arap ülkelerine satıldı.