Temmuz ayında  Ortalama  olarak dolar kuru 4.7700 oldu.  Merkez Bankası temmuz ayı için  2003 bazlı TÜFE’ ye göre reel kur endeksini 76.01 olarak açıkladı.  Yani TL kur sepetine göre Temmuz ayında ortalama olarak yüzde 24 daha düşük değerde idi.

Dün dolar /TL kuru  5.2561 ‘e yükseldi.  Eğer 8 günlük dolar- TL enflasyonunu ve Euro-dolar paritesindeki değişmeyi ihmal edersek , TL değeri dolara karşı yüzde 31 daha düşük demektir.  Kabaca dün doların denge kuru 3 lira 63 kuruş olmalıydı. (Aşağıdaki tablo )

 

TL DOLARA KARŞI YÜZDE 31,02 DAHA DÜŞÜK DEĞERDE
TEMMUZ AYI ORT.DOLAR /TL KURU 4.7700
MB TEMMUZ AYI TÜFE BAZLI REEL KUR ENDEKSİ (SEPET) 76.01
8 AĞUSTOS 2018 DOLAR /TL KURU 5.2561
8 AĞUSTOS REEL KUR ENDEKSİ 68.98
8 AĞUSTOS TL /DOLAR DEĞERİ -31.02

Kurdaki istikrar   sorununun  temelinde uygulanan dalgalı  kur politikası yatıyor. Zira Türkiye ‘de piyasa gelişmemiş , döviz kurlarına  kısmen istikrar getiren vadeli döviz işlemleri önemsiz büyüklüktedir , dolarizasyon yüksektir.   Bu nedenlerle Türkiye de dalgalı kur politikasının istikrar sağlayıcı etkisi çalışmıyor.

Dalgalı kur politikası uygulayan ülkelerde  ,  ekonomide cari açık varsa dövize talep artar. Kur artar . ithalat pahalı geldiği için , ithalat daralır. Cari açık düşer. Ne var ki Türkiye de 2012 ye kadar cari açık vardı ve fakat cari açıktan fazla sıcak para girişi olduğu için kur artmadı. Şimdi kur arttı. Ancak  üretim dışa bağımlı olduğu için ve içerde yatırım ortamı olmadığı için , ithalat düşmüyor. Cari açık kapanmıyor.

Öte yandan dolarizasyon da para ve faiz politikasının etkisini zayıflatıyor.

Özetle olayın papazla falan ilgisi yoktur.  Ekonomi bu kadar aşırı kırılgan olursa , her zaman bir papaz hikayesi çıkar.

Kur artışının enflasyon  ve dış borç riskinin artması gibi olumsuz etkileri var.

Ben en fazla Türkiye’nin dış borçlarda temerrüde düşmesinden korkuyorum . Siyasi iktidar hareketsiz kaldıkça endişem artıyor.

Dış borçlarda riski gösteren , Risk swapı (CDS) dün tabelada en yüksek yüzdelik puana tırmandı. 347.59 oldu.

Oysaki dış borçlarında temerrüde düşen Yunanistan’ın 317 , yani bizden daha düşüktü. Riskli ülkelerden Brezilya’nın 216.75 idi. Rusya’nın ise 138.78 idi.

8 AĞUSTOS 2018 – CDS TABELASI

BRAZIL  216,75   JAPAN  53,33
GERMAN  10,8   PORTUG  63,21
GREECE  317,43   RUSSIA  138,78
IRELND  19,99   SPAIN  66,33
ITALY  230,77   TURKEY  347,59

Eğer siyasi iktidar istikrar önlemi almakta gecikirse risk daha da artar. Raiting şirketleri bu riskleri değerlendirmek zorundadır. Şimdi üç büyük raiting şirketinin Türkiye notu da  yatırım yapılamaz spekülatif düzeydedir.

Raiting şirketleri notumuzu daha da düşürerek , yüksek risk düzeyine çıkarırsa , Türkiye’nin yurt dışındaki tahvillerini kimse sigorta etmez. Türkiye dış borçlarını çeviremez ve temerrüde düşer. Bu da krizlerin en ağırı olur.

Türkiye üretimi dış kaynaklara bağımlıdır. Kriz halinde yabancı yatırım sermaye girişi düşer.  Borçlanma yoluyla da dış kaynak girişi olmazsa aramalı ve hammadde ithalatı daralır ve üretim düşer. Durgunluk ve işsizlik artar.

İnşallah böyle bir tabloyla karşılaşmayız. İstikrar önlemleri alınırsa ancak  bu gidiş önlenebilir.

İKTİSATLILAR KARINCALAR GÜNÜ'NDE BULUŞUYOR!


30 Eylül 2017 Cumartesi Günü saat 13.30'da itibaren İstanbul Üniversitesi
Merkez Bina’dayız.


Prof. Dr. Asaf Savaş Akat’dan’den temsili ders, 50. yılını dolduran mezunlarımıza
(1967 mezunu) anı plaketi, Emekli olan Hocalarımıza teşekkür plaketi, İktisat
Fakültesini 2017 yılında derece ile bitirenlere başarı plaketi, 25. yılını
dolduran mezunlarımıza (1992 yılı) sertifika,  Süleymaniye’den kuru, pilav, turşu,
Karıncalar Günü Hatırası fotoğrafları, arkadaşlarımızla özlem giderirken öğrencilik
günlerinin hiç bitmeyen okul anılarına dönüş, zamana nostaljik bir yolculuk...
Gelin hep beraber olalım.


İKTİSAT FAKÜLTESİ MEZUNLARI CEMİYETİ

 

İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Vakfı 25. Yıl mezunlarımız İktisat Vakfı Başkanı Kasım Kolcuoğlu'nun ev sahipliği yaptığı kokteyle İktisat Fakültesi mezunları Vahap Adıyaman ve Yönetim Kurulu Üyeleri katıldı.

İktisat Fakültesi Mezun ve Mensupları Vakfı Telefon Faks E-Posta
0212-3432050 0212-3432053 info@iktisatlilar.org.tr
Adres: Merkez Mah. Abide-i Hürriyet Cad. Tarım Apt. Daire : 1-2 Şişli / İSTANBUL - TÜRKİYE
JSN Epic template designed by JoomlaShine.com